Home » Old Blog » मानव र हराएको संवेदना
human

Source: Google

प्रख्यात बैज्ञानिक सर आइज्याक न्युटन ले कुनै समयमा भनेका थिए – म ठुल्ठुला ग्रह र पिण्डहरुको गति नाप्न सक्छु, तर मानिसको पागलपना नाप्न सक्दिन। उनको यो भनाई त्यतिखेर अलिक फरक सन्दर्भमा आएको थियो, तर यसले अहिलेको स्थितीमा मानव सभ्यता र यसको विकासक्रम कतातिर उन्मुख छ भन्ने कुरालाई ज्वलन्त रुपमा प्रस्तुत गरेको छ । यहाँ चर्चा गर्न खोजिएको विषय हामी आफ्नै वारे हो, हामी समाजको सर्वश्रेष्ठ प्राणी, अर्थात मानव

हिजो बेलुकी सामाजिक संजालहरुमा स्क्रिन तलमाथि स्क्रोल गरिरहँदा अचानक एउटा पोस्ट आयो, मलेशियन एरलाइन्सको एम्सटडर्मबाट क्वालालम्पुर आउदै गरेको २९५ जना बोकेको जहाज युक्रेनी आकाशमा दुर्घटनाग्रस्त । कतिले शेयर गरे, कतिले आत्माको शान्तीको कामना गरे र कति कारण खोतल्न लागे । केहि नेपाली अनलाइनहरु भने तात्तातो समाचार पस्किने निहुमा काँचै खाना पस्कने लहैलहैमा पनि लागे, यद्दपी हामी पाठकहरुलाई यो नौलो कुरो थिएन । पछि थाहा भयो उक्त जहाज युक्रेनमै संघर्षरत समुहद्वारा आकाशमै विस्फोट गराइएर खसालीएको रहेछ । अधिकार, स्वतन्त्रता वा प्रतिरक्षाको नाममा गरिएका कुनै पनि संघर्ष वा आन्दोलनले निर्दोषमाथि गरिएको यस्तो अमानविय र क्रुर हर्कतको औचित्यलाई पुष्टी गर्न सक्दैन र ति माफीका लायक पनि रहन्नन ।

सहि र गलत छुट्टाउन सक्ने र वौद्दिक चेतनाको स्तरले मानिसलाई सामाजिक प्राणी बनाएको छ । यीनै गुणको कारण पनि ऊ पृथ्वीको मालिक भएर सम्पूर्ण जगतलाई राज गरेर वसेको छ । विज्ञान र प्रविधिको विकासले फड्को मारेसंगै सारा विश्वनै एउटा हत्केला र औंलाको खेलमा अडेको छ । हो, मानिसको चेतना र बौद्दिकताले उसले संसारमाथि विजय हासिल गरेको छ ।

download

Source: Google

तर, संसारलाई जितेर सर्वश्रेष्ठ भएको मानव आफैसँग भने हारेको छ । ऊ आफै निर्धक्क भएर हिड्ने अवस्था छैन । एउटा मानवलाई अर्को मानवसँगै डर छ । कहाँ कुनावेला कसले के गर्ने हो र अप्रिय घटना घट्ने हो कुनै लेखाजोखा छैन । एकले अर्कोलाई लुट्ने, पिट्ने, काट्ने र मार्ने सामान्य भएका छन् । हुन त परापुर्व कालदेखि नै देवता र दानवहरुको युद्दको कल्पना गरीएको मानव समाजमा सभ्यताको सुरुवातदेखि नै युद्द, लडाई र हिंसाको कुरा नौलो हैन । तर ठूला दुई विश्वयुद्द हुदै यो स्थितिसम्म आइपुग्दा एक मानव जातिले आफ्नो स्वार्थ पूर्तिका लागि अर्को माथि गरेको दमनको कहालीलाग्दो अवस्थाले हामी कतातर्फ उन्मुख हुदैछौं भन्ने एउटा गम्भिर सवाल जन्माएको छ । चाहे त्यो वोको हरामले धर्मको नाममा अवोध स्कुले वालिकाहरुमाथि गरेको अत्याचार होस वा इजरायल, प्यालेस्टाइन र इराकमा स्वतन्त्रता र आतंकवादको नाममा गरिएका निर्मम हमलाहरु होस्, सबैले मानवमा हराएको संवेदना प्रस्ट झल्काउछ ।

संसारलाई जितेर सर्वश्रेष्ठ भएका हामी मानवहरुमा आफ्नो मानवता हराएको छ । कारण के त ? धर्म, जाति र राष्ट्रियता ? अँह हैन । कुनै पनि धर्मको सार हिंसा हुदैन, त्यो त मानिसले आफु अनुकुल व्याख्या गरेर तोडमोड गरेका हुन् । जवाफ सजिलो छ – इगो । हामीमा को ठूलो बन्ने प्रतिस्पर्धा, अथवा तँ भन्दा म के कम भन्ने टकरावी भावना । त्रेता र द्वापर युगमा भएका भनिएका महाभारत र रामायण होस् या अहिलेका वौद्दिक भनिएका मानव जातिले अहिलेसम्म गरेका ठूला ठूला युद्दहरु, सब यसैको उपज हो । मानिस भएर जन्मेपछि आउने एउटा स्वाभाविक गुण हो “इगो” । तर हरेक कुराको आफ्नै परिधी हुन्छ । सिमा भन्दा बाहिर नाघ्नाले भएका यी मानविय संवेदना र मानवता विर्साउने घटनाहरुले हामी संसारको सर्वश्रेष्ठ र वौद्दिक प्राणीलाई कता लाँदैछ? के हाम्रो मानव सभ्यता र इतिहाँस नै ध्वस्त हुने त हैन ? एकपटक सोच्नै पर्ने वेला आएको छ ।

2 Responses so far.

  1. chirayur says:

    Great piece. I wrote something similar in 2012-
    ‘Like insurgency once upon a time, rest of the nation is flooded. But it doesn’t quite affect Kathmandu. It is not right but it is so. This is a time of public apathy, from Guwhati molestation to Yue Yue’s run over in Foshan, China, it doesn’t really affect you until it comes to you. Our time is when the civilization has learned to tuck its tail between the legs and hide from tyranny. Because this is time when cons and cheats are revered as heroes in Bolywood flicks, promiscuity is a trend and conscience is big setback.’
    http://whyouth.wordpress.com/2012/08/04/kathmandu-syria-and-olympics/

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

%d bloggers like this:
www.000webhost.com